آینده بازار خودروهای تجاری با ارز ترجیحی 
به گزارش پایه یک، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت با اعلام وجود حدود ۱۲۰ هزار دستگاه کامیون فرسوده در کشور، بار دیگر موضوع نوسازی ناوگان حملونقل جادهای را بهعنوان یکی از چالشهای جدی اقتصاد و لجستیک ایران مطرح کرد؛ موضوعی که مستقیما با مصرف سوخت، هزینه تمامشده حمل کالا، ایمنی جادهها و حتی توان رقابتی صادرات کشور در ارتباط است.
سید حامد عاملی روز سهشنبه ۲۱ بهمن، در آیین افتتاح طرحهای صنعتی استان فارس، با اشاره به وضعیت فعلی ناوگان باری کشور تاکید کرد که کامیونهای فرسوده نهتنها مصرف سوخت بالایی دارند، بلکه هزینههای تعمیر و نگهداری سنگینی را نیز به رانندگان و شرکتهای حملونقل تحمیل میکنند. به گفته او، نوسازی این ناوگان دیگر یک انتخاب نیست، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر برای اقتصاد کشور به شمار میرود.
چرا نوسازی ناوگان کامیونی به یک ضرورت ملی تبدیل شده است؟
پاسخ این پرسش روشن است؛ ناوگان فرسوده مستقیما بهرهوری اقتصاد حملونقل را کاهش میدهد. کامیونهای قدیمی بهطور متوسط مصرف سوخت بالاتری نسبت به مدلهای جدید دارند و همین موضوع، در شرایطی که کشور با محدودیتهای انرژی و یارانه سنگین سوخت مواجه است، فشار مضاعفی بر منابع ملی وارد میکند. از سوی دیگر، استهلاک بالا و خرابیهای مکرر باعث افزایش توقفهای ناخواسته در مسیر، تاخیر در تحویل کالا و در نهایت افزایش هزینه حمل میشود.
عاملی همچنین به رشد حدود ۴۰ درصدی تقاضا در حوزه خودروهای تجاری طی امسال اشاره کرد؛ رشدی که نشان میدهد نیاز بازار به کامیون و کشنده جدید در حال افزایش است. این افزایش تقاضا، اگر با برنامهریزی دقیق برای جایگزینی خودروهای فرسوده همراه نشود، میتواند به واردات بیهدف یا فشار بیشتر بر تولیدکنندگان داخلی منجر شود.

محدودیت ارزی و نقش صادرات در صنعت خودروهای سنگین
معاون وزیر صمت در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به محدودیتهای ارزی کشور، بر اولویت دادن به صادرات توسط واحدهای صنعتی تاکید کرد. او صادرات را «شاهرگ حیاتی اقتصاد» دانست و تصریح کرد که بخشی از نیاز ارزی کشور باید از محل صادرات تامین شود. این نگاه، برای صنعت خودروهای سنگین نیز اهمیت ویژهای دارد؛ چرا که توسعه تولید بدون دسترسی پایدار به منابع ارزی برای تأمین قطعات، فناوری و مواد اولیه عملا امکان پذیر نیست.
در این چارچوب، تولیدکنندگان کامیون و خودروهای تجاری باید علاوه بر پاسخ به نیاز داخلی، به بازارهای منطقهای نیز فکر کنند. صادرات کامیون، ماشینآلات راهسازی و تجهیزات مرتبط میتواند هم به ارز آوری کمک کند و هم مقیاس تولید را افزایش دهد؛ موضوعی که در نهایت به کاهش قیمت تمامشده و رقابتپذیری بیشتر منجر خواهد شد.

فارس؛ قطب در حال ظهور صنعت و خودروهای سنگین
استان فارس در این مراسم بهعنوان یکی از استانهای پیشرو در توسعه صنعتی معرفی شد. عاملی با اشاره به رتبه نخست فارس در صدور مجوزهای توسعه صنعتی کشور، این موفقیت را نشانهای از عزم مدیریتی و ظرفیت بالای بخش خصوصی دانست. همچنین کسب رتبه دوم کشور در تعداد پروانههای بهرهبرداری صنعتی نشان میدهد که بسیاری از طرحها از مرحله کاغذی عبور کرده و به تولید واقعی رسیدهاند.
در همین راستا، افتتاح شرکت شیراز خودرو موتور حافظ بهعنوان تولیدکننده خودروهای سنگین با سرمایهگذاری ۲۰۰۰ میلیارد ریال و ظرفیت تولید سالیانه ۸۰۰۰ دستگاه، میتواند نقش مهمی در تامین نیاز ناوگان حملونقل کشور ایفا کند. اشتغالزایی برای ۵۰۰ نفر نیز نشان دهنده اثرگذاری مستقیم این پروژهها بر اقتصاد منطقهای است.
توسعه صنعتی بدون بخش خصوصی ممکن است؟
معاون وزیر صمت نیز بهصراحت اعلام کرد که توسعه صنعتی بدون حضور فعال و جسورانه بخش خصوصی امکانپذیر نیست. سرمایهگذاران و تولیدکنندگان، موتور محرک تولید ثروت در کشور هستند و دولت باید نقش تسهیلگر را ایفا کند. رفع موانع تولید، کاهش بروکراسی و ایجاد ثبات در سیاستگذاری، از جمله پیشنیازهای موفقیت این مسیر است.
در کنار این موضوع، تاکید بر کاهش مصرف انرژی، افزایش عمق ساخت داخل و انتقال فناوری، نشان میدهد که نگاه سیاستگذار تنها به افزایش تیراژ تولید محدود نیست، بلکه بهرهوری و پایداری نیز در کانون توجه قرار دارد.

چشمانداز نوسازی ناوگان و صنعت
افتتاح واحدهای صنعتی دیگری مانند شرکتهای فعال در حوزه تجهیزات پزشکی و ماشینآلات راهسازی در فارس، نشان میدهد که زنجیره صنعت در حال تکمیل شدن است. تولید ماشینآلاتی مانند بیل مکانیکی، لودر و گریدر با سرمایهگذاری ۱۰ هزار میلیارد ریال، میتواند نیاز پروژههای عمرانی و معدنی کشور را تا حدی از واردات بینیاز کند و همزمان زمینه صادرات را فراهم آورد.

مسیر پیشرو برای ناوگان حملونقل
نوسازی ۱۲۰ هزار دستگاه کامیون فرسوده، پروژهای کوتاهمدت نیست و نیازمند برنامهریزی مالی، مشارکت بخش خصوصی، حمایت بانکی و سیاستگذاری دقیق است. اما همزمان توسعه ظرفیت تولید داخلی و جهتگیری به سمت صادرات میتواند این مسیر را هموارتر کند و فشار بر منابع ارزی را کاهش دهد.
در نهایت، آینده ناوگان حملونقل جادهای کشور به تصمیمهای امروز وابسته است؛ تصمیمهایی که اگر درست اتخاذ شوند، هم به نفع رانندگان است و هم به نفع اقتصاد ملی.
به نظر شما مهمترین مانع نوسازی کامیونهای فرسوده چیست؛ تامین مالی، قیمت خودروهای جدید یا سیاستهای اجرایی؟ دیدگاه خودتان را در بخش نظرات با ما اشتراک بگذارید.
این مطلب توسط تیم کارشناسان سایت پایه یک نوشته شده است.
پشت هر مطلب در وبلاگ پایه یک، کار تیمی است؛ خبرنگار میدانی، کارشناس فنی و پژوهشگر محتوا. از مقایسهٔ جزئیات تا راهنمای انتخاب بهترینهای انواع کامیون و کامیونت، راهنمای لوازم و قطعات خودروهای سنگین و... ما به تصمیمهای روزمره سنگین سواران کمک میکنیم. کلیک کنید تا با نویسندگان ما بیشتر آشنا شوید.
در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال میکنید.