با نقش ماهک در گیربکس خودروهای سنگین آشنا شوید + نکات نگهداری، خرید و نصب

نویسنده: کارشناس سئو ۲
۲۴ تیر ۱۴۰۴
زمان تقریبی مطالعه 5 دقیقه
ماهک در گیربکس خودروهای سنگین

ماهک یکی از قطعات حیاتی در سیستم گیربکس خودروهای سنگین است که نقش اصلی آن، هماهنگ‌سازی حرکت کشویی‌ها و تسهیل فرآیند تعویض دنده‌هاست. این قطعه کوچک که نقش بسیار مهمی در حرکت روان و بدون مشکل دنده‌ها دارد، به کمک اهرم تعویض دنده و میل ماهک، وظیفه دارد دنده‌های مختلف را به‌درستی درگیر کرده و از بروز مشکلاتی نظیر درگیری ناقص یا پرش دنده جلوگیری کند.

در خودروهایی که تحت فشارهای بالا و شرایط عملیاتی دشوار کار می‌کنند، مانند کامیون‌ها و ماشین‌های سنگین، سلامت عملکرد ماهک تاثیر مستقیمی بر ایمنی، دوام و کیفیت رانندگی دارد. در این مقاله از پایه یک به سراغ این قطعه کوچک و کلیدی رفته‌ایم و ساختار، عملکرد، علائم خرابی و نکات مهم نگهداری و نصب آن را بررسی کرده‌ایم. تا پایان همراه ما باشید.

ماهک چیست و چه نقشی در فرایند تعویض دنده دارد؟

ماهک چیست و چه نقشی در فرایند تعویض دنده دارد؟

ماهک قطعه‌ای فلزی و نیم‌دایره‌ای‌شکل در گیربکس خودروهای سنگین است که وظیفه هدایت کشویی دنده‌ها را بر عهده دارد. این قطعه با قرار گرفتن در شیار مخصوص کشویی‌ها و اتصال به میل ماهک، هنگام تعویض دنده، آن‌ها را به جلو یا عقب می‌برد تا دنده مورد نظر درگیر شود. عملکرد صحیح ماهک باعث می‌شود دنده‌ها با کمترین اصطکاک، بدون صدا و به‌صورت دقیق درگیر شوند. در کامیون‌ ها و خودروهای سنگین، ماهک‌ها باید تحمل فشار بالای گشتاور را داشته باشند و به همین دلیل از جنس فولاد مقاوم یا آلیاژهای سخت‌کاری‌شده تولید می‌شوند.


عنوان برگه جداکننده عنوان سایت

ساختار و عملکرد ماهک در گیربکس‌های سنگین

ساختار و عملکرد ماهک در گیربکس‌های سنگین

ماهک در گیربکس‌های سنگین بیشتر از فولاد سخت‌کاری‌شده یا آلیاژهایی با مقاومت بالا در برابر سایش ساخته می‌شود. این قطعه به‌صورت نیم‌دایره‌ای طراحی شده و دارای دو بازوی خمیده است که درون شیار کشویی دنده قرار می‌گیرند. ماهک به میل ماهک متصل می‌شود و با حرکت مکانیکی اهرم تعویض دنده، وظیفه دارد کشویی مورد نظر را جابه‌جا کرده و درگیر یا آزاد کند. طراحی دقیق این قطعه برای جلوگیری از لقی، گیرکردن یا درگیری ناقص بسیار حیاتی است.

در گیربکس‌های چندمرحله‌ای سنگین مانند مدل‌های ۱۶ یا ۱۸ دنده، هر دنده یا گروهی از دنده‌ها یک ماهک اختصاصی دارند. نحوه چینش و حرکت این ماهک‌ها در هماهنگی کامل با سیستم قفل مکانیکی یا پنوماتیکی داخلی گیربکس است. اگر یکی از ماهک‌ها دچار انحراف، سایش یا آسیب شود، تعویض دنده ممکن است با صدای غیرعادی، گیرکردن یا پرش ناگهانی همراه شود. بنابراین، عملکرد درست ماهک‌ها برای سلامت کلی سیستم انتقال قدرت ضروری است. در ادامه به سراغ بررسی خرابی ماهک و تاثیر آن بر کارایی کامیون‌ها می‌پردازیم.

علائم خرابی ماهک و تاثیر آن بر عملکرد کامیون

خرابی ماهک در گیربکس می‌تواند باعث بروز اختلالات جدی در فرآیند تعویض دنده شود. یکی از نخستین نشانه‌ها، گیر کردن دنده هنگام حرکت است که به‌دلیل درگیری ناقص یا شکستگی بازوی ماهک ایجاد می‌شود. تعویض سخت و غیر روان دنده‌ها نیز ممکن است ناشی از ساییدگی یا خم‌شدگی در ساختار ماهک باشد. در برخی موارد، پرش دنده به حالت خلاص حین رانندگی دیده می‌شود که اغلب به‌خاطر ناتوانی ماهک در نگه داشتن کشویی در جای خود رخ می‌دهد.

ایجاد صدای غیرعادی مانند تق‌تق یا ساییده شدن آهن در زمان تعویض دنده هم می‌تواند نشانه‌ی اصطکاک بیش‌ازحد یا انحراف ماهک باشد. در نهایت، اگر دو دنده به‌طور هم‌زمان درگیر شوند، ممکن است علت آن آسیب به بخش هدایتگر یا قفل مکانیکی ماهک باشد که بسیار خطرناک است و ممکن است به قفل شدن کامل گیربکس منجر شود.

در نگهداری یا تعمیر ماهک به چه نکاتی توجه کنیم؟

نگهداری درست از ماهک، نیازمند بررسی دوره‌ای عملکرد سیستم تعویض دنده و توجه به علائم اولیه خرابی است. از آن‌جایی که ماهک درون گیربکس قرار دارد و تحت فشار مستقیم مکانیکی کار می‌کند، هرگونه صدای غیرعادی، سفتی در تعویض دنده یا واکنش‌های کند باید جدی گرفته شود. تمیز بودن روغن گیربکس و عدم وجود ذرات فلزی نیز به سلامت عملکرد ماهک کمک می‌کند. در صورت بروز مشکل، تعمیر یا تعویض ماهک نیاز به باز کردن کامل بخش‌هایی از گیربکس دارد و هرگونه تنظیم اشتباه ممکن است منجر به درگیری ناقص دنده‌ها شود. به همین دلیل، توصیه می‌شود که تمام امور مربوط به بررسی، تعمیر یا نصب ماهک فقط توسط مکانیک‌های متخصص و آشنا به ساختار گیربکس‌های سنگین انجام شود.

راهنمای انتخاب و نصب ماهک مناسب

انتخاب ماهک مناسب برای گیربکس خودروهای سنگین باید با دقت در نوع گیربکس، تعداد دنده‌ها و ساختار داخلی آن انجام شود. ماهک باید از جنسی ساخته شده باشد که در برابر فشارهای مکانیکی و سایش مقاوم باشد، مانند فولاد سخت‌کاری‌شده یا آلیاژهای تخصصی صنعتی. همچنین، طراحی دقیق بازوهای ماهک و تطابق آن با کشویی‌های داخلی گیربکس، عامل کلیدی در عملکرد روان سیستم دنده است. هنگام نصب، هم‌راستایی کامل با میل ماهک و قرارگیری صحیح در شیار کشویی ضروری است. هرگونه نصب نادرست ممکن است باعث درگیری ناقص، پرش دنده یا حتی قفل شدن سیستم گیربکس شود. بنابراین، استفاده از قطعات اصلی، بررسی نقشه فنی گیربکس و بهره‌گیری از نیروی متخصص از ملزومات انتخاب و نصب دقیق ماهک هستند.

جمع‌بندی درباره ماهک

ماهک، با وجود اندازه نسبتا کوچک، یکی از عناصر کلیدی در عملکرد ایمن و دقیق سیستم گیربکس خودروهای سنگین به‌شمار می‌رود. این قطعه وظیفه هدایت کشویی‌ها و درگیری صحیح دنده‌ها را دارد و خرابی یا اختلال در عملکرد آن می‌تواند پیامدهای جدی برای خودرو ایجاد کند.

شناخت ساختار، علائم خرابی، اصول نگهداری و انتخاب درست ماهک، به افزایش دوام گیربکس و کاهش هزینه‌های تعمیر کمک می‌کند. در نهایت، توصیه می‌شود که تمام عملیات مرتبط با تعمیر یا تعویض ماهک، با مشورت متخصصان حرفه‌ای و استفاده از قطعات باکیفیت انجام گیرد تا سلامت سیستم انتقال قدرت حفظ شود.

نظرات کاربران
شما می توانید با استفاده فرم ذیل نظرات و دیدگاه تان را برای ما ارسال نمایید. بخش‌های مورد نیاز علامت گذاری شده اند. *

در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال می‌کنید.

قیمت روز

همه
تریلر یخچالی مایان فایبرگلاس (1404)
% 0.26
3,860,000,000 ت
تریلر یخچالی مایان فایبرگلاس با یونیت (1404)
% 0.16
6,390,000,000 ت
تریلر یخچالی مایان فایبرگلاس بدون یونیت (1404)
% 8.78
4,090,000,000 ت
آرنا 6 تن پلاس (1404)
% 2.86
3,600,000,000 ت
کشنده شکموتو تک محور X5000 (1404)
% 5.56
9,500,000,000 ت
کمپرسی شکموتو 26 تن جفت محور X5000D (1404)
% 11.63
9,600,000,000 ت
کامیون باری شکموتو 26 تن جفت محور X5000L (1403)
% 9.2
9,500,000,000 ت
کاویان 6 تن (1404)
% 8.3
3,000,000,000 ت
کاویان 9 تن (1404)
% 5.08
3,100,000,000 ت
کمپرسی کاویان 19 تن K219DN (1404)
% 6.38
5,000,000,000 ت
شیلر 6 تن (1401)
% 21.74
2,800,000,000 ت
ایسوزو 6 تن (NPR75K) (1398)
% 12.5
4,500,000,000 ت
ایسوزو 8 تن (NPR75M) (1397)
% 14.29
4,800,000,000 ت
کاما 6 تن بدون خواب (1404)
% 3.33
3,100,000,000 ت
کاما 6 تن خوابدار (1404)
% 6.45
3,300,000,000 ت
کاما 9 تن (1404)
% 6.06
3,500,000,000 ت
هیوندای 6 تن (1403)
% 6.65
3,850,000,000 ت
هیوندای 8 تن (1403)
% 6.47
3,950,000,000 ت
آترا 6 تن (1404)
% 2.94
3,500,000,000 ت
آترا 8 تن (1404)
% 4.23
3,700,000,000 ت
جک 8 تن (1404)
% 1.3
3,900,000,000 ت
جک 6 تن (1404)
% 1.32
3,850,000,000 ت
جک 9 تن (1404)
% 1.27
4,000,000,000 ت
جک 12 تن (1404)
% 3.45
4,500,000,000 ت
فورس 6 تن خوابدار (1404)
% 5.8
3,650,000,000 ت
فورس 6 تن بدون خواب (1404)
% 5.97
3,550,000,000 ت
فورس 8 تن (1404)
% 1.35
3,750,000,000 ت
فورس 12 تن (1404)
% 4.65
4,500,000,000 ت
فورس ۳/۸ F (1404)
% 3.13
1,650,000,000 ت
کشنده مان TGX 18.510 (2022)
% 7.41
14,500,000,000 ت
کشنده مان 18.510 TGX نیوفیس (2022)
% 7.41
14,500,000,000 ت
کشنده مان 18.470 TGX نیوفیس (2021)
% 14.29
12,000,000,000 ت
کشنده مان TGX 18.470 سقف بلند (2020)
% 0.13
8,010,000,000 ت
کشنده مان TGX 18.460 سقف بلند (2020)
% 4.59
7,750,000,000 ت
کامیون باری مان 26 تن سقف بلند640 TGX (2020)
% 4.35
12,000,000,000 ت
کامیون باری مان 26 تن TGX 470 (2020)
% 1.92
10,600,000,000 ت
کشنده مان TGX 18.480 (2019)
% 0.24
8,400,000,000 ت
کشنده مان TGX 18.500 (2019)
% 1.18
8,600,000,000 ت
کامیون باری مان 26 تن TGX 460 (2019)
% 2.04
10,000,000,000 ت
کامیون باری مان 26 تن TGX 480 (2019)
% 2
10,200,000,000 ت
کشنده اسکانیا S 500 (2023)
% 8.33
26,000,000,000 ت
کشنده اسکانیا R 450 (2020)
% 7.58
15,250,000,000 ت
کشنده اسکانیا R 500 (2020)
% 5.71
18,500,000,000 ت
کشنده اسکانیا G410 (1397)
% 0.1
10,490,000,000 ت
کشنده بایک X9 (1404)
% 2.4
12,800,000,000 ت
کشنده دافران نیوفیس ۴۸۰ H7 (1404)
% 3.37
9,200,000,000 ت
دایون 10 تن (1404)
% 12.5
3,600,000,000 ت
دایون 6 تن خوابدار (1404)
% 16.67
3,500,000,000 ت
کشنده دایون N8 430 NEW (1404)
% 6.25
8,500,000,000 ت
دیما 6 تن (1404)
% 12.12
3,700,000,000 ت
دیما 9 تن (1404)
% 8.57
3,800,000,000 ت
کشنده دیما HT490 (1404)
% 1.15
12,850,000,000 ت
کامیون باری دیما 19 تن MR 285 Chassis (1404)
% 4.69
6,700,000,000 ت
کشنده امپاور BD500 (1404)
% 22.83
11,300,000,000 ت
کامیون باری امپاور 19 تن BD300 (1404)
% 3.39
6,100,000,000 ت
کمپرسی امپاور 19 تن BD300 (1404)
% 1.75
5,800,000,000 ت
کشنده امپاور BD560 (1404)
% 2.54
12,100,000,000 ت
شاکمان 6 تن (1404)
% 9.02
2,900,000,000 ت
کشنده شاکمان ویرا Y3 (1404)
% 5.88
9,000,000,000 ت
کشنده دانگ فنگ KX480 (1404)
% 5.56
9,500,000,000 ت
کشنده دانگ فنگ KX520 (1404)
% 10.43
12,700,000,000 ت
کشنده آتامان ۱۹۴۳ (1404)
% 12.99
8,700,000,000 ت
کشنده سی اند سی T 480 (2023)
% 6.16
15,500,000,000 ت
کشنده سی اند سی C&C U+480 نیوفیس ویرا (1404)
% 7.53
10,000,000,000 ت
کشنده فاو تک محور J6-460 (1404)
% 3.06
10,100,000,000 ت
کمپرسی فاو 26 تن J6P-460 (1404)
% 8.54
8,900,000,000 ت
کشنده فاو جفت محور J6-460 (1404)
% 5.88
9,000,000,000 ت
فاو 6 تن (1401)
% 12
2,800,000,000 ت
فاو 8 تن (1401)
% 9.09
3,000,000,000 ت
فوتون 6 تن الوند M4 (1404)
% 5.63
3,750,000,000 ت
فوتون 8 تن الوند M4 (1404)
% 4.29
3,650,000,000 ت
کشنده فوتون آئومان ۴۳۰ H4 (1404)
% 4.62
10,200,000,000 ت
کشنده فوتون آئومان ۴۶۰ H5 (1404)
% 4.63
11,300,000,000 ت
فوتون 6 تن خوابدار M4 (الوند) (1403)
% 1.69
3,000,000,000 ت
کشنده داف XF 480 (2022)
% 10.17
13,000,000,000 ت
کشنده داف XG 480 (2022)
% 3.67
11,300,000,000 ت
کشنده داف XF 480 سقف بلند (2020)
% 9.09
12,000,000,000 ت
کشنده داف XF 480 سقف کوتاه (2020)
% 10.89
11,200,000,000 ت
کشنده داف 530 XF سقف بلند (2020)
% 21.5
13,000,000,000 ت
کشنده داف 530 XF سقف کوتاه (2020)
% 20
12,000,000,000 ت
کشنده داف 510 XF سقف بلند (2017)
% 1.87
6,000,000,000 ت
کشنده داف XF 105 (1393)
% 1.15
5,170,000,000 ت
کشنده رنو T نیوفیس های ریتاردر (2024)
% 15.13
17,500,000,000 ت
کشنده رنو T 480 نرمال ریتاردر (2023)
% 0.18
11,020,000,000 ت
کشنده رنو T نیوفیس نرمال ریتاردر (2023)
% 9.15
15,500,000,000 ت
کشنده رنو T 480 های ریتاردر (2018)
% 0.11
9,060,000,000 ت
کشنده رنو T 520 نرمال ریتاردر (2018)
% 0.11
9,210,000,000 ت
کشنده رنو T 520 های ریتاردر (2018)
% 0.21
9,420,000,000 ت
کشنده رنو رنو پریمیوم 460 (2013)
% 0.17
5,900,000,000 ت
کشنده بنز آکتروس ACTROS 1851 (2023)
% 1.92
26,500,000,000 ت
کامیون باری بنز 19 تن تک محور ۱۹۲۴ (1404)
% 0.25
3,950,000,000 ت
کمپرسی بنز 19 تن ۱۹۲۴ (1404)
% 0.49
4,100,000,000 ت
کامیون باری بنز 26 تن جفت محور ۲۶۲۴ (1404)
% 1.4
6,500,000,000 ت
کمپرسی بنز 26 تن جفت محور ۲۶۲۴ (1404)
% 0.47
6,400,000,000 ت
کامیون باری بنز 19 تن WHL 1924 (1404)
% 0.26
3,900,000,000 ت
کامیون باری بنز 26 تن WHL 2624 (1404)
% 0.16
6,110,000,000 ت
کمپرسی بنز 19 تن WHL 1924 (1404)
% 0.24
4,110,000,000 ت
کمپرسی بنز 26 تن WHL 2624 (1404)
% 0.16
6,210,000,000 ت
کمپرسی بنز 19 تن 1930 (1404)
% 1.77
5,750,000,000 ت
کامیون باری بنز 26 تن جفت محور 2630 (1404)
% 6.59
9,700,000,000 ت
کمپرسی بنز 26 تن جفت محور 2630 (1404)
% 6.21
9,400,000,000 ت
کامیون باری بنز 19 تن تک محور 1930 (1404)
% 0.88
5,750,000,000 ت
کشنده بنز AXOR 1843 (1395)
% 5.26
10,000,000,000 ت
کشنده ولوو FH AERO (2025)
% 5.71
37,000,000,000 ت
کشنده ولوو FH 500 ایسیو با اینتاردر (2024)
% 10.2
27,000,000,000 ت
کشنده ولوو FH 500 یورو 6 با اینتاردر (2024)
% 3.45
30,000,000,000 ت
کشنده ولوو FH 540 (2023)
% 7.27
29,500,000,000 ت
کشنده ولوو FH 500 (2023)
% 1.33
14,800,000,000 ت
کشنده ولوو FH 460 - جفت محور (1398)
% 4.35
24,000,000,000 ت
کشنده ولوو FH 460 - تک محور (1397)
% 2.56
20,000,000,000 ت
تریلر تانکر وزین سه محور (1404)
% 0.45
2,200,000,000 ت
تریلر تیغه تانکر ماموت تریلر سه محور (1404)
% 0.57
1,740,000,000 ت
تریلر تیغه کانتینر بر ماموت تریلر سه محور (1404)
% 2.25
1,820,000,000 ت
تریلر کفی ماموت تریلر سه محور 12.60 (1404)
% 20.71
2,390,000,000 ت
تریلر کفی ماموت تریلر سه محور 13.70 (1404)
% 21.5
2,430,000,000 ت
تریلر تانکر ماموت تریلر سه محور (1404)
% 6.98
2,400,000,000 ت
تریلر کمپرسی ماموت تریلر سه محور 35 متر (1404)
% 22.5
2,940,000,000 ت
تریلر چادری ماموت تریلر کشویی 4 درب (1404)
% 0.32
3,150,000,000 ت
تریلر چادری ماموت تریلر کشویی 5 درب (1404)
% 0.32
3,180,000,000 ت
تریلر یخچالی ماموت تریلر 84 متر مکعب ماموت (1404)
% 0.28
3,560,000,000 ت
تریلر تانکر ماموت تریلر گردن قویی LPG (1404)
% 0.34
2,950,000,000 ت
تریلر چادری ماموت تریلر ثابت 4 درب (1404)
% 0.36
2,810,000,000 ت
تریلر چادری ماموت تریلر ثابت 5 درب (1404)
% 0.35
2,840,000,000 ت
تریلر کفی ماموت تریلر لبه‌دار با درب‌های بغل بازشو 13.70 (1404)
% 0.45
2,190,000,000 ت
تریلر یخچالی ماموت تریلر پوشش آلومینیومی ریلدار (1404)
% 1.49
3,400,000,000 ت
تریلر کمپرسی ماموت تریلر سه محور 30 مترمکعبی (1404)
% 0.38
2,650,000,000 ت
تریلر کمپرسی ماموت تریلر سه محور 33 مترمکعبی (1404)
% 19.2
2,980,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور 12.60 (دیسکی) (1404)
% 5
2,100,000,000 ت
تریلر تیغه تانکر مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 12.18
1,750,000,000 ت
تریلر تیغه کانتینر بر مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 9.76
1,800,000,000 ت
تریلر کمپرسی مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 10.62
2,500,000,000 ت
تریلر تانکر مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 0.44
2,260,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور بغلدار 13.70 (دیسکی) (1404)
% 9.52
2,300,000,000 ت
تریلر تانکر مارال سه محور LPG (دیسکی) (1404)
% 11.11
3,100,000,000 ت
تریلر یخچالی مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 13.27
3,500,000,000 ت
تریلر چادری مارال سه محور (دیسکی) (1404)
% 13.33
3,740,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور 13.70 (دیسکی) (1404)
% 4.88
2,150,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور 12.60 (کاسه‌ای) (1404)
% 5.26
2,000,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور 13.70 (کاسه‌ای) (1404)
% 5.13
2,050,000,000 ت
تریلر تیغه تانکر مارال سه محور (کاسه‌ای) (1404)
% 0
1,650,000,000 ت
تریلر تیغه کانتینر بر مارال سه محور (کاسه‌ای) (1404)
% 0
1,700,000,000 ت
تریلر تانکر مارال سه محور LPG (کاسه‌ای) (1404)
% 0
3,000,000,000 ت
تریلر کمپرسی مارال سه محور (کاسه‌ای) (1404)
% 0
2,400,000,000 ت
تریلر کفی مارال سه محور بغلدار 13.70 (کاسه‌ای) (1404)
% 0
2,200,000,000 ت
تریلر تانکر مارال سه محور حمل سوخت (دیسکی) (1404)
% 0
2,500,000,000 ت
تریلر تانکر مارال سه محور حمل سوخت (کاسه‌ای) (1404)
% 0
2,400,000,000 ت
کشنده پیلسان C7H 480 AMT (1404)
% 0.85
11,600,000,000 ت
کشنده پیلسان C9H 540 AMT (1404)
% 25
12,500,000,000 ت
کمپرسی پیلسان 26 تن C7H 440 MT (1404)
% 8.05
9,400,000,000 ت
کشنده پیلسان C7H 440 MT (1404)
% 4.4
9,500,000,000 ت
کشنده کامل دیزل P9 560 (1404)
% 10
11,000,000,000 ت
کمپرسی آمیکو 26 تن جفت محور M2631 (1403)
% 6.25
8,500,000,000 ت
از شرایط فروش، رایگان باخبر شوید

برای دریافت رایگان اطلاعیه‌های فروش نقدی و اقساطی انواع کامیونت و کامیون، اطلاعات زیر را وارد کنید.