اعتراض رانندگان کامیون به بینظمی در مرز ماهیرود؛ انتظار ۱۰ روزه در پارکینگ 
به گزارش پایه یک، در روزهای اخیر ابلاغ ضریب جدید بارگیر ناوگان یخچالدار بر اساس نرخ تن کیلومتر، بار دیگر موضوع چالشهای ساختاری در نظام قیمتگذاری حملونقل جادهای کشور را به صدر بحثهای صنفی بازگردانده است. بر اساس مصوبه شصت و نهمین جلسه کمیته راهبری حملونقل جادهای، ضریب بارگیر ناوگان یخچالدار معادل ۲.۴ تعیین و برای اجرا ابلاغ شده؛ این در حالی است که کانون سراسری انجمنهای صنفی رانندگان کامیونهای یخچالدار پیشتر خواستار اعمال ضریب حداقل ۲.۷ شده بود؛ درخواستی که حتی در مقطعی با موافقت ضمنی تشکلهای کارفرمایی نیز همراه شده بود.
به تازگی ضریب بارگیر ناوگان یخچالدار براساس نرخ تن کیلومتر به ۲.۴ تغییر کرده در حالی که درخواست کانون انجمنهای یخچالدار ضریب ۲.۷ بود.

سابقه درخواست افزایش ضریب بارگیر یخچالیها
ماجرا به دیماه ۱۴۰۳ بازمیگردد؛ زمانی که کانون سراسری انجمنهای صنفی رانندگان کامیون های یخچالدار، با استناد به هزینههای بالاتر بهرهبرداری از این نوع ناوگان، درخواست اعمال ضریب حداقل ۲.۷ بر نرخ تن کیلومتر را به مراجع ذیربط ارائه کرد. این هزینهها شامل مصرف سوخت بیشتر، استهلاک بالاتر تجهیزات سرمایشی، هزینههای نگهداری و تعمیرات تخصصی و همچنین الزام به حفظ زنجیره سرد برای کالاهای فاسدشدنی است؛ عواملی که ناوگان یخچالدار را از نظر اقتصادی در شرایطی متفاوت نسبت به ناوگان عادی قرار میدهد.
در ادامه، کانون کارفرمایی موسسات و شرکتهای حملونقل داخلی کالای کشور نیز در اسفندماه ۱۴۰۳ و در پاسخ به استعلام متولی دولتی، با این درخواست موافقت کرده بود؛ موضوعی که انتظار رانندگان یخچالدار برای تحقق ضریب ۲.۷ را تقویت کرد.
تصمیم نهایی؛ ضریب ۲.۴ چگونه شکل گرفت؟
با این حال، در آذرماه سال جاری و پس از گذشت حدود یک سال از طرح اولیه این مطالبه صنفی، اعلام شد که ضریب بارگیر ناوگان یخچالدار شامل کدهای بارگیر ردیف ۲ جدول شماره ۷ سند کسبوکار اجرای نرخ تن کیلومتر، معادل ۲.۴ تعیین و اعمال میشود. این عدد اگرچه نسبت به ضرایب برخی ناوگانهای دیگر بالاتر است، اما فاصله محسوسی با رقم ۲.۷ پیشنهادی رانندگان دارد.
فعالان این حوزه عنوان کردهاند که دلیل این تغییر مسیر از موافقت اولیه به کاهش ضریب نهایی، بهصورت شفاف اعلام نشده است. با این حال، شنیدهها حاکی از آن است که کانون کارفرمایی موسسات و شرکتهای حملونقل داخلی کالای کشور اعلام کرده در نامه سال گذشته خود که موافقت با ضریب ۲.۷ را اعلام کرده بود، در محاسبات مربوط به تن کیلومتر دچار اشتباه شده است.
پیامدهای اقتصادی ضریب جدید برای رانندگان کامیون یخچالدار
از نگاه رانندگان و فعالان صنفی، تعیین ضریب ۲.۴ بهجای ۲.۷، به معنای ادامه فشار اقتصادی بر ناوگان یخچالدار است. این ناوگان نقش کلیدی در جابهجایی کالاهای اساسی، محصولات کشاورزی، مواد غذایی و دارویی دارد و هرگونه عدم توازن در نرخگذاری، میتواند انگیزه سرمایهگذاری و نوسازی در این بخش را کاهش دهد.
در شرایطی که هزینههای جاری رانندگان، از سوخت و قطعات گرفته تا بیمه و استهلاک، بهطور مستمر در حال افزایش است، ضریب تن کیلومتر یکی از معدود ابزارهای جبران بخشی از این هزینهها به شمار میرود. از این رو، اختلاف ۰.۳ واحدی میان ضریب درخواستی و ضریب مصوب، در مقیاس سالانه میتواند تأثیر قابل توجهی بر درآمد خالص رانندگان یخچالدار داشته باشد.

چالش شفافیت در تصمیمگیریهای حملونقلی
یکی از انتقادهای اصلی مطرحشده از سوی تشکلهای صنفی، نبود شفافیت در فرآیند تصمیمگیری است. اینکه چگونه یک درخواست با موافقت اولیه مواجه میشود اما در نهایت با عددی کمتر به تصویب میرسد، بدون آنکه گزارش دقیق محاسبات یا دلایل فنی آن منتشر شود، اعتماد فعالان بخش خصوصی را تضعیف میکند.
به باور کارشناسان حملونقل جادهای، بازنگری در ضرایب تن کیلومتر باید مبتنی بر دادههای واقعی هزینهکرد، شرایط عملیاتی ناوگان و مقایسه تطبیقی با سایر بخشها باشد؛ نه اصلاحات مقطعی و بدون اقناع ذینفعان اصلی.
نگاهی به آینده ضریب بارگیری کامیونهای یخچالدارها
تصویب ضریب ۲.۴ برای کامیون یخچالدار، اگرچه یک گام در جهت تفکیک این ناوگان از سایر بخشهاست، اما نتوانسته انتظار رانندگان و انجمنهای صنفی را برآورده کند. اختلاف میان عدد مصوب و عدد پیشنهادی، همچنان بهعنوان یک مطالبه باز در فضای صنفی باقی مانده و احتمالاً در ماههای آینده دوباره به میز مذاکره بازخواهد گشت.
به نظر شما رانندگان کامیونهای یخچالدار، آیا ضریب ۲.۴ میتواند هزینههای واقعی این نوع حملونقل را پوشش دهد یا بازنگری و افزایش آن به ۲.۷ همچنان یک ضرورت است؟
این مطلب توسط تیم کارشناسان سایت پایه یک نوشته شده است.
پشت هر مطلب در وبلاگ پایه یک، کار تیمی است؛ خبرنگار میدانی، کارشناس فنی و پژوهشگر محتوا. از مقایسهٔ جزئیات تا راهنمای انتخاب بهترینهای انواع کامیون و کامیونت، راهنمای لوازم و قطعات خودروهای سنگین و... ما به تصمیمهای روزمره سنگین سواران کمک میکنیم. کلیک کنید تا با نویسندگان ما بیشتر آشنا شوید.
در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال میکنید.