بازگشت کاماز ۶۵۹۵۱ در قالب نسل K5؛ تحول در حوزه عمرانی 
به گزارش پایه یک، اجرای سامانه نوبتدهی اینترنتی برای کامیونهای ترانزیتی در مرز آستارا با هدف پایان دادن به تجمع و ترافیک سنگین در این گمرک آغاز شده است. مدیرکل راهداری و حملونقل جادهای استان گیلان از رانندگان خواسته پیش از حرکت، بهصورت برخط نوبت دریافت کنند تا از ایستایی در مبادی ورودی و خروجی جلوگیری شود. مرز آستارا در دورههای اوج صادرات و واردات با صفهای طولانی مواجه بوده و اکنون مدیریت زمان ورود کامیونها به عنوان راهکار اصلی مطرح شده است. این در حالی است که این گمرک حتی در جنگ ۱۲ روزه علیه ایران نیز تعطیل نشده و فعالیت تجاری آن ادامه داشته است.
مدیرکل راهداری و حملونقل جادهای استان گیلان از رانندگان خواسته پیش از حرکت، بهصورت اینترنتی نوبت دریافت کنند تا از توقف در مبادی ورودی و خروجی جلوگیری شود.
آیا نوبتگیری اینترنتی واقعا صف کامیونها را حذف میکند؟
اگر بهدرستی اجرا و نظارت شود نوبت گیری اینترنتی میتواند ترافیک کامیونهای صادراتی در مرز آستارا را حذف کند. تجربه سایر پایانههای مرزی نشان داده است که مدیریت زمان ورود کامیونها میتواند از شکلگیری صفهای فیزیکی چند کیلومتری جلوگیری کند. مشکل اصلی در مرزهایی مانند آستارا، نبود هماهنگی زمانی میان ظرفیت پذیرش گمرک مقصد و حجم کامیونهای اعزامی است. وقتی رانندگان بدون اطلاع از ظرفیت واقعی پذیرش حرکت میکنند، ناگزیر با توقفهای طولانی مواجه میشوند.
نوبتگیری اینترنتی چند مزیت عملیاتی دارد:
- توزیع یکنواخت ورود کامیونها در طول شبانهروز
- کاهش مصرف سوخت ناشی از توقفهای طولانی با موتور روشن
- کاهش استهلاک موتور، سیستم خنککننده و سامانه ترمز
- جلوگیری از ایجاد ترافیک شهری در ورودی پایانه
با این حال، کارآمدی این سامانه وابسته به دو عامل کلیدی یعنی شفافیت در تخصیص نوبت و جلوگیری از تخلف و هماهنگی با طرف مقابل مرزی، یعنی جمهوری آذربایجان وابسته است.

نقش جمهوری آذربایجان در مدیریت ترافیک مرز آستارا
ظرفیت خروج کشنده از مرز آستارا به میزان پذیرش از سوی جمهوری آذربایجان وابسته است. دادستان عمومی و انقلاب شهرستان آستارا تاکید کرده پذیرش کامیون از طرف کشور مقابل باید افزایش یابد تا ترافیک در شهرستان کاهش پیدا کند. در حملونقل بینالمللی، اگر کشور مقصد در فرآیند کنترل اسناد، بازرسی یا تخلیه محدودیت داشته باشد، حتی بهترین سیستم زمانبندی داخلی نیز با گلوگاه عملیاتی مواجه میشود.
فرماندار آستارا نیز اعلام کرده دستگاه دیپلماسی و وزارت راه و شهرسازی با تاکید رئیسجمهور در حال پیگیری تعاملات لازم با جمهوری آذربایجان هستند و کشور همسایه نیز قول همکاری داده است. بنابراین حل پایدار مشکل ترافیک، نیازمند هماهنگی عملیاتی دو سوی مرز است، نه صرفا مدیریت داخلی.

تاثیر ترافیک مرزی بر کامیون و راننده چیست؟
توقفهای طولانی در مرز تنها یک معطلی ساده نیست؛ بلکه پیامدهای فنی و اقتصادی مشخصی برای ناوگان دارد. کامیونی که ساعتها یا حتی روزها در صف باقی میماند، با افزایش استهلاک قطعات و کاهش بهرهوری مواجه میشود. کارکرد درجا موتور، بهویژه در کامیونهای سنگین با بار کامل، میتواند موجب افزایش دمای موتور، کاهش عمر روغن و فشار مضاعف بر سامانه خنککننده شود.
از منظر اقتصادی نیز هر روز توقف به معنای خواب سرمایه است. رانندهای که در مرز معطل میشود، امکان انجام سفر بعدی را از دست میدهد و در برخی قراردادهای بینالمللی ممکن است با جریمه تاخیر در تحویل بار روبهرو شود. همچنین ترافیک سنگین در ورودی شهر آستارا موجب نارضایتی ساکنان محلی و ایجاد مشکلات ترافیکی در سطح شهری شده است.
مدیرکل راهداری گیلان درباره وضعیت راههای مواصلاتی شهرستان اعلام کرده به دلیل تردد کامیونها، این مسیرها با مشکلاتی مواجه شدهاند و با مساعد شدن وضعیت جوی اقدامات لازم انجام خواهد شد. او همچنین از قول پیمانکار برای اتمام پروژه سفیر امید در آینده نزدیک خبر داده و درباره پروژه باغچهسرا نیز اعلام کرده تا ۱۵ روز آینده اقدامات عملی خوبی انجام میشود. این پروژهها در صورت تکمیل، میتوانند نقش مکمل در کاهش گرههای ترافیکی داشته باشند.
برخورد با تخلفات نوبتدهی؛ آیا سامانه قابل دور زدن است؟
دادستان آستارا تصریح کرده همه امور در گمرک و پایانه باید قانونی انجام شود و با هرگونه بیقانونی و ترک فعل برخورد خواهد شد. او همچنین اعلام کرده با همکاری نهادهای مختلف، تخلفات مرتبط با نوبتدهی بررسی و به دنبال به صفر رساندن آن هستند و از گزارشها و مستندات استقبال میشود.
واقعیت این است که هر سامانه نوبتدهی در صورت نبود نظارت سیستمی و شفافیت اطلاعات، ممکن است با سوءاستفاده مواجه شود. اگر فرآیند احراز هویت راننده، کنترل پلاک و اتصال سامانه به درب ورودی پایانه بهدرستی انجام شود، احتمال تخلف به حداقل میرسد. اما در صورت ضعف نظارت، امکان ایجاد رانت در تخصیص زمان ورود وجود خواهد داشت. بنابراین موفقیت این طرح نهتنها به طراحی فنی، بلکه به نظارت مستمر و برخورد قاطع با تخلفات وابسته است.

نوبتدهی اینترنتی؛ آغاز یک نظم جدید در مرز آستارا
مرز آستارا یکی از مهمترین گذرگاههای تجاری کشور در مسیر شمال است و سالانه شاهد تردد تعداد زیادی کامیون است. در دورههایی که حجم صادرات و واردات افزایش مییابد، فشار مضاعفی بر این مرز وارد میشود و بدون مدیریت زمان، صفهای طولانی شکل میگیرد. اجرای سامانه نوبتدهی اینترنتی میتواند آغاز یک الگوی مدیریت هوشمند تردد در مرزهای پرتردد کشور باشد. مشروط بر آنکه هماهنگی دو سوی مرز و نظارت دقیق داخلی بهصورت همزمان دنبال شود.
در نهایت، کاهش صفهای کامیون نهتنها به نفع رانندگان و شرکتهای حملونقل است، بلکه به روانسازی تجارت خارجی و کاهش فشار بر زیرساختهای شهری نیز کمک میکند.
شما نوبتگیری اینترنتی در مرزها را تا چه اندازه مؤثر میدانید؟ آیا این سامانه توانسته زمان معطلی شما را کاهش دهد یا هنوز با چالشهایی روبهرو هستید؟ نظر خود را با ما در میان بگذارید.
این مطلب توسط تیم کارشناسان سایت پایه یک نوشته شده است.
پشت هر مطلب در وبلاگ پایه یک، کار تیمی است؛ خبرنگار میدانی، کارشناس فنی و پژوهشگر محتوا. از مقایسهٔ جزئیات تا راهنمای انتخاب بهترینهای انواع کامیون و کامیونت، راهنمای لوازم و قطعات خودروهای سنگین و... ما به تصمیمهای روزمره سنگین سواران کمک میکنیم. کلیک کنید تا با نویسندگان ما بیشتر آشنا شوید.
در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال میکنید.