افسانه بولداگ در جادههای ایران؛ تاریخچه کامل کامیون ماک و ایران کاوه 
اگر نگاهی به جادههای کشور در دو دهه اخیر بیندازیم تغییر تدریجی اما محسوس ترکیب خودروهای سنگین را میبینیم. جادههایی که در گذشته در انحصار برندهای اروپایی و آمریکایی بود امروزه میزبان محصولات چینی شدهاند. در میان این موج تغییرات، سیبا موتور با عرضه محصولات فاو توانست اعتماد بازار را جلب کند و به یکی از تولید کنندگان اصلی خودروهای تجاری در بخش خصوصی تبدیل شود.
در این مقاله از پایه یک به سراغ بررسی مسیر این شرکت رفته و موارد زیر را بررسی میکنیم:
- پیشینه و اصالت برند فاو در چین
- تاریخچه تاسیس و تحولات مدیریتی سیبا موتور
- تحلیل فنی کشنده J6 و دلایل موفقیت آن در ایران
- توسعه خط تولید کامیونتهای تایگر و خودروهای کمپرسی
- روند ارتقای استانداردهای کیفی و آلایندگی محصولات
- بررسی ویژگیهای نسل جدید کشنده فاو J7
- وضعیت شبکه خدمات پس از فروش و تامین قطعات
- تحلیل جایگاه فعلی سیبا موتور در بازار رقابتی امروز
اگر میخواهید با مسیر تحول محصولات فاو در ایران و ارزش خرید آنها آشنا شوید، تا پایان این متن همراه ما باشید.
نگاهی کوتاه به شرکت فاو
شرکت خودروسازی فاو (First Automotive Works) همان طور که از نامش پیداست اولین خودروساز تاریخ چین است که در سال ۱۹۵۳ با همکاری اتحاد جماهیر شوروی تاسیس شد. این شرکت که در ابتدا تمرکز خود را بر ساخت کامیونهای نظامی و کاری گذاشته بود به مرور زمان با همکاری برندهای بزرگی چون فولکس واگن، تویوتا و مزدا دانش فنی خود را ارتقا داد.
این شرکت تیراژ تولید بالایی در خودروهای تجاری دارد و محصولات سنگین آن با نام FAW Jiefang شناخته میشوند. انتخاب فاو به عنوان شریک تجاری برای بازار ایران انتخابی هوشمندانه بود؛ چرا که این برند برخلاف بسیاری از شرکتهای نوپای چینی، سابقهای طولانی در مهندسی خودروهای کار و تجاری داشت.
تاسیس سیبا موتور و آغاز فعالیت
شرکت سیبا موتور در مردادماه ۱۳۸۳ با نام سرمایه گذاری کاردان امین تاسیس شد و در سال ۱۳۸۶ نام خود را به سیبا موتور تغییر داد. تحول اصلی این شرکت در سال ۱۳۹۱ اتفاق افتاد؛ زمانی که ۵۱ درصد از سهام آن به گروه بهمن و ۴۹ درصد به گروه تراکتورسازی ایران واگذار شد.
این شرکت سایت تولیدی خود را در زمینی به مساحت ۵۰۰ هزار متر مربع در تبریز راهاندازی کرده است که شامل بخشهای مختلفی مثل سالن مونتاژ، انبارهای قطعات (CKD) و واحد تحویل خودرو میشود. هدف از این زیرساخت، مونتاژ خودروهای سنگینی است که با قیمت رقابتی جایگزین نمونههای گران قیمت اروپایی در بازار ایران شوند.

عرضه مدل J6 در ایران
نقطه عطف فعالیتهای سیبا موتور عرضه کشنده تکمحور و جفتمحور FAW J6 بود. در زمانی که بازار ایران با کمبود خودروهای نو مواجه بود و گزینههای اروپایی دست دوم قیمتهای نجومی داشتند J6 وارد بازار شد. این کامیون از نظر طراحی ظاهری ساده بود و شاید در نگاه اول جذابیت کشندههای روز اروپا را نداشت اما نقطه قوت آن مشخصات فنیاش بود.
استفاده از موتورهای ۱۳ لیتری با قدرت ۴۲۰ اسببخار (در مدلهای اولیه) و گیربکسهای دستی ZF آلمان ترکیبی را ایجاد کرده بود که برای رانندگان ایرانی آشنا و قابل تعمیر بود. اگرچه در سالهای ابتدایی انتقاداتی به کیفیت مونتاژ یا خشک بودن سیستم تعلیق وارد بود، اما استحکام موتور و شاسی باعث شد تا این خودرو جای خود را در ناوگان حملونقل جادهای باز کند.
تولید کامیونت و مدلهای کمپرسی
سیبا موتور با هدف پاسخ به نیاز بازار در حوزه پخش کالا و حملونقل درون شهری خط تولید کامیونتهای فاو را در کنار کشندهها در تبریز راهاندازی کرد. کامیونتهای ۶ تن و ۸ تن که با نام تجاری تایگر شناخته میشوند با هدف رقابت با ایسوزو و برندهای دیگر وارد شدند.
این کامیونتها با بهرهگیری از موتورهای کامینز و گیربکسهای زد اف سعی کردند از همان ترکیب فنی در کامیونتها نیز استفاده کنند. سیبا موتور با عرضه شاسیهای کمپرسی فاو، به بخش پروژههای عمرانی و معدنی کشور که به خودروهای قدرتمند نیاز داشتند نیز ورود کرد. این خودروها به دلیل بهرهمندی از شاسی دوبل و محورهای قدرتمند در کارگاههای راهسازی عملکرد قابل قبولی از خود نشان دادند و به گزینهای اقتصادی نسبت به رقبای اروپایی تبدیل شدند.

ارتقای استانداردها و خطوط تولید
یکی از چالشهای همیشگی خودروهای مونتاژی در ایران افت کیفیت در طول زمان است. اما بررسی روند سیبا موتور نشان دهنده تلاش برای حفظ و ارتقای استانداردها بوده است. خطوط تولید این شرکت در تبریز مجهز به تجهیزات تست و بازرسی پیشرفتهای است که شامل تستهای ترمز، تنظیم زوایا و تستهای جادهای میشود.
در طول سالهای فعالیت، سیبا موتور سعی کرد با دریافت بازخورد از رانندگان اصلاحاتی را در محصولات انجام دهد. برای مثال، تغییراتی در سیستم سوخت رسانی برای سازگاری بهتر با گازوئیل ایران یا اصلاحاتی در سیستم تعلیق برای بهبود نرمتر شدن سواری از جمله اقداماتی بود که در نسلهای بعدی محصولات اعمال شد. این شرکت همچنین موفق به کسب استانداردهای آلایندگی یورو ۴ و سپس یورو ۵ برای محصولات خود شد که شرط لازم برای شمارهگذاری و فعالیت در جادهها بود.
نسل جدید؛ عرضه مدل J7
با تغییر نیاز بازار کامیون و تریلر در سالهای اخیر، رانندگان دیگر تنها به قدرت موتور اکتفا نمیکنند و به دنبال امکانات رفاهی، گیربکس اتوماتیک و ایمنی بالا هستند. سیبا موتور برای پاسخ به این نیاز و عقب نماندن از رقبا نسل جدید کشنده فاو را با نام FAW J7 رونمایی کرد. J7 که در بازار چین و برخی بازارهای صادراتی با نام Eagle نیز شناخته میشود، جهشی بزرگ نسبت به J6 محسوب میشود.
طراحی کابین مدرن، استفاده از گیربکس اتوماتیک مجهز به اینتاردر، سیستمهای ترمز اضطراری هوشمند و رادارهای خطخوانJ7 را به یک مدعی در کلاس کامیونهای مدرن چینی تبدیل کرده است. این محصول نشان داد که سیبا موتور قصد ندارد صرفا به عنوان یک تولید کننده خودروهای ارزان قیمت شناخته شود بلکه میخواهد در بازار محصولات مدرن و مجهز نیز سهم داشته باشد.

خدمات پس از فروش و نمایندگیهای سیبا موتور
در صنعت خودروهای تجاری، خدمات پس از فروش اهمیت ویژهای دارد؛ چرا که هر روز توقف و خواب کامیون برای صاحب آن ضرر خالص است. یکی از نقاط قوتی که تحلیلگران بازار برای سیبا موتور قائل هستند گستردگی شبکه خدمات پس از فروش گروه بهمن است.
دسترسی نسبتا آسان به قطعات یدکی مصرفی و وجود نمایندگیهای مجاز در اکثر استانهای و جادههای کشور باعث شده تا دغدغه مالکان فاو نسبت به برخی برندهای نوظهور که خدمات محدودی دارند کمتر باشد. البته همچنان گلایههایی در مورد قیمت قطعات یا کمبود برخی لوازم خاص در بازار وجود دارد که چالشی مشترک برای تمام برندهای وارداتی و مونتاژی در شرایط تحریمی است.
جایگاه فعلی سیبا موتور در بازار خودروهای تجاری
امروز سیبا موتور یکی از سه خودروساز بزرگ تجاری در بخش خصوصی است که همواره سهم قابلتوجهی از بازار کشندههای کشور را در اختیار دارد. محصولات فاو بهدلیل قیمت خرید رقابتی، هزینههای نگهداری پایین و بازار پررونق دست دوم انتخابی بهصرفه برای شرکتهای حملونقل و رانندگان خودمالک هستند.
اگرچه رقبای جدید با امکانات متنوع و طراحی مدرن وارد بازار شدهاند، اما سیبا موتور با تکیه بر سابقه دو دههای و شناختی که بازار از محصولاتش دارد، همچنان جایگاه خود را حفظ کرده و با تکیه بر شبکه گسترده خدمات پس از فروش، اعتماد مشتریان را جلب کرده است.

توسعه سبد محصولات؛ استراتژی سیبا موتور برای ماندگاری در بازار
تاریخچه سیبا موتور روند تغییر بازار ایران از برندهای اروپایی به محصولات چینی را نشان میدهد. این شرکت با انتخاب شریکی معتبر (FAW) و بهرهگیری از زیرساختهای صنعتی داخلی توانست محصولاتی را روانه بازار کند که شاید بهترینهای جهان نباشند اما خودروهایی کارآمد و متناسب با واقعیتهای اقتصادی ایران هستند. با ورود مدلهای جدیدی مثل J7 و برنامهریزی برای ارتقای سبد محصولات به نظر میرسد سیبا موتور همچنان حضور پررنگ خود را در جادههای کشور حفظ خواهد کرد.
آیا شما تا به حال تجربه رانندگی با کامیونهای فاو را داشتهاید؟ به نظر شما در شرایط فعلی جادههای ایران دوام و فراوانی قطعات فاو مهمتر است یا امکانات رفاهی رقبای جدید؟ نظرات و تجربیات خود را با ما به اشتراک بگذارید.
این مطلب توسط تیم کارشناسان سایت پایه یک نوشته شده است.
پشت هر مطلب در وبلاگ پایه یک، کار تیمی است؛ خبرنگار میدانی، کارشناس فنی و پژوهشگر محتوا. از مقایسهٔ جزئیات تا راهنمای انتخاب بهترینهای انواع کامیون و کامیونت، راهنمای لوازم و قطعات خودروهای سنگین و... ما به تصمیمهای روزمره سنگین سواران کمک میکنیم. کلیک کنید تا با نویسندگان ما بیشتر آشنا شوید.
در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال میکنید.