بررسی و مقایسه کشنده فوتون ۴۳۰ و کشنده شکموتو X5000 
ایرانخودرو دیزل بهعنوان بزرگترین تجاریساز کشور و منطقه سبد متنوعی از محصولات مختلف را برای عرضه به بازار دارد. در کنار بنزهای مشهور نارنجی، این تولیدکننده دو محصول پرطرفدار دیگر نیز دارد که شامل کشندههای فوتون H4 و آتامان میشوند. این دو محصول درکنار داشتن شباهتهای فراوان، تفاوتهایی نیز با یکدیگر دارند که در این مقاله از پایه یک قصد داریم آنها را بررسی کنیم.
در این مقاله بهطور کامل با مشخصات فنی، سیستم ترمز، نوع موتور و فضای داخلی، مصرف سوخت، ابعاد، طراحی ظاهری، مزایا، آپشنها و امکانات هر یک از این محصولات آشنا میشویم و در انتها نیز بررسی میکنیم که کدام کشنده ارزش خرید بالاتری دارد.
مقایسه مشخصات فنی کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
کامیون آتامان از موتور شناختهشده بنز OM457LA بهره میبرد؛ پیشرانهای ۶ سیلندر خطی با حجم ۱۲ لیتر که توان تولید ۴۳۰ اسب بخار و گشتاور ۲۱۰۰ نیوتنمتر را دارد. در مقابل، فوتون H4 به موتور ۱۱.۸ لیتری کامینز با توان مشابه ۴۳۰ اسب بخار مجهز شده اما گشتاور آن کمی بالاتر و معادل ۲۲۰۰ نیوتنمتر است. هر دو پیشرانه از استاندارد آلایندگی یورو ۴ بهره میبرند و با تجهیزاتی مانند توربوشارژ، اینترکولر، سیستم SCR و DPF همراه شدهاند. گفتنی است موتور بنز آتامان که به موتور ایدم مشهور است، از نظر دوام و بازار تعمیرات، محبوبیت بیشتری در میان رانندگان دارد.
در بخش گیربکس، شباهت زیادی میان دو مدل وجود دارد. هر دو کامیون از گیربکس دستی ZF بهره میبرند که دارای ۱۶ دنده جلو و ۲ دنده عقب است. این گیربکس در بازار ایران بیشتر با نام آکسوری شناخته میشود و عملکرد قابلاعتمادی در مسیرهای سنگین و سربالاییها دارد. کلاچ هر دو مدل نیز از نوع تک صفحهای خشک با عملکرد هیدروپنوماتیکی است که برای تحمل شرایط سخت طراحی شدهاند.
ترمزها در هر دو کامیون از نوع دو مداره پنوماتیکی هستند و از نظر نوع عملکرد تفاوت عمدهای ندارند. محور جلو در هر دو دیسکی و محور عقب کاسهای است. همچنین سیستمهای کمکی ABS و ASR در هر دو مدل تعبیه شدهاند. تفاوت اصلی در نوع ترمز کمکی دیده میشود؛ جایی که فوتون H4 به ترمز موتور از نوع جاکوب مجهز است، در حالی که آتامان از ترمز موتور سادهتری با عملکرد روی سوپاپ پنجم استفاده میکند.
در سیستم تعلیق نیز شباهت فنی زیادی دیده میشود. هر دو مدل در محور جلو و عقب به فنر پارابولیک با کمک فنر هیدرولیکی و میل موجگیر مجهز شدهاند. این نوع سیستم تعلیق که در بسیاری از کشندههای اروپایی نسل گذشته نیز استفاده میشود، تعادل مناسبی میان جذب ضربه و شوکها و تحمل بار برقرار کرده و برای جادههای کشور گزینهای قابل قبول است.
مقایسه مصرف سوخت کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
در مقایسه مصرف سوخت بین آتامان و فوتون H4، نمیتوان تفاوت چشمگیری را در شرایط عادی جادهای مشاهده کرد، چرا که هر دو مدل به موتورهای مدرن مجهز هستند که از فناوریهایی مانند سیستم سوخترسانی کامانریل، توربوشارژ و استاندارد آلایندگی یورو ۴ بهره میبرند. با این حال، در شرایط واقعی، نوع رانندگی، نوع بار، مسیر و وضعیت فنی خودرو تاثیر اصلی را بر مصرف نهایی دارند.
آتامان به واسطه بهرهگیری از موتور بنز و تنظیمات بهینهسازیشده گیربکس ممکن است در مسیرهای بینشهری مصرف متعادلتری داشته باشد، در حالی که فوتون H4 به لطف گشتاور بالاتر در برخی شرایط سربالایی میتواند فشار کمتری به موتور وارد کرده و از این طریق مصرف را کنترل کند. در نهایت باید گفت مصرف سوخت هر دو مدل در محدودهای قابل قبول و متناسب با رده قیمتیشان قرار دارد و تفاوت آنقدر محسوس نیست که معیار اصلی تصمیمگیری باشد.

مقایسه ابعاد و اندازه کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
از نظر ابعاد کلی، هر دو کامیون در یک کلاس وزنی قرار دارند و تفاوت زیادی در اندازههای اصلی آنها دیده نمیشود. کامیون آتامان با طول حدود ۶۲۹۰ میلیمتر، عرض ۲۴۹۰ میلیمتر و ارتفاع کلی ۳۸۹۰ میلیمتر، فضای بدنهای متعادل برای استفاده در حملونقل بینشهری فراهم کرده است.
در مقابل، فوتون H4 نیز با طول ۶۰۹۰ میلیمتر، عرض یکسان و ارتفاع مشابه، تنها اندکی کوتاهتر از آتامان طراحی شده که در کاربری واقعی تاثیر چندانی ندارد. فاصله محوری آتامان برابر با ۳۸۰۰ میلیمتر است، در حالی که در فوتون H4 این عدد برابر با ۳۶۰۰ است که حاکی از فاصله بیشتر محورها در آتامان است.
از نظر وزن نیز تفاوت اندکی دیده میشود؛ فوتون با وزن ناخالص ترکیبی ۴۳۰۰۰ کیلوگرم ظرفیت حمل کمی بالاتری نسبت به آتامان با GCW برابر با ۴۲۰۰۰ کیلوگرم دارد. این تفاوت جزئی در شرایط بارگیری خاص ممکن است اهمیت پیدا کند، اما در اغلب کاربردها قابل چشمپوشی است.
نگاهی به تفاوتهای کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو در طراحی ظاهری
در نگاه نخست، شباهتهای زیادی بین طراحی ظاهری آتامان و فوتون H4 دیده میشود؛ چرا که هر دو از الگوهای طراحی برگرفته از کشندههای بنز آکتروس و آکسور بهره میبرند. با این حال، تفاوتهایی نیز در جزئیات وجود دارد. آتامان با طراحی کلاسیکتر بدنه، خطوط شکسته و جلوپنجره ساده، بیشتر به آکتروس نسل پیشین شبیه است و حس استحکام و دوام را منتقل میکند.
در مقابل، فوتون H4 از چهرهای مدرنتر بهره میبرد؛ چراغهای LED، آینههای جانبی سرتاسری و خطوط تیز بدنه ظاهری تهاجمیتر به آن دادهاند. همچنین در فوتون از بادگیرهای جانبی و سقفی با طراحی آیرودینامیکتری استفاده شده که در بهینهسازی جریان هوا موثر است.
تفاوتهای فضای داخلی کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
کابین آتامان با وجود اینکه سقف بلند ندارد، اما طراحی داخلی آن بهگونهای انجام شده که فضای کافی برای استراحت و رانندگی طولانیمدت را فراهم میکند. متریال بهکاررفته در کابین کیفیت مناسبی دارد و طراحی آن یادآور کشندههای بنز است. داشبورد ساده و کاربردی، دو تخت خواب، صندلیهای قابل تنظیم و آینههای برقی از جمله امکانات رفاهی پایه در این مدل هستند.
در سوی دیگر، فوتون H4 با کابین سقفبلند، فضای بیشتری برای ایستادن و حرکت راننده فراهم کرده است. طراحی داخلی مدرنتر، فضای خواب بزرگتر و تجهیزات متنوعتری مانند بالابر کابین، شیشههای گرمکندار و سیستم تهویه کامل باعث شده این کشنده در زمینه راحتی کابین نسبت به آتامان وضعیت بهتری داشته باشد. اگرچه آتامان حس صنعتیتر و سنتیتری دارد، اما فوتون H4 تلاش کرده تا راحتی و طراحی بهروز را در کنار هم ارائه دهد.
مقایسه مزایای کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
یکی از اصلیترین مزایای آتامان استفاده از قطعات فنی باکیفیت و شناختهشده برای مشتری ایرانی است؛ موتور بنز OM457LA و گیربکس ZF همان ترکیبی هستند که در کامیونهای اروپایی مثل آکسور دیدهایم، به همین دلیل بسیاری از رانندگان به دوام و استهلاک پایین این مدل اعتماد دارند. خدمات پس از فروش گسترده ایرانخودرو دیزل و قیمت رقابتی نسبت به کشندههای مشابه نیز از نقاط قوت آتامان بهشمار میآیند.
در مقابل، فوتون H4 با طراحی مدرنتر، کابین جادارتر و فضای خواب بهتر، انتخاب مناسبی برای رانندگانی است که به رفاه در سفرهای بینشهری اهمیت بیشتری میدهند. همچنین قدرت گشتاور بیشتر موتور، برخی تجهیزات رفاهی کاملتر و ظاهر بهروزتر از جمله مزیتهایی است که فوتون را برای خریداران مدرنتر جذاب میکند. در نهایت میتوان گفت آتامان مزیت فنی و خدماتی دارد و فوتون در بخش ظاهر، راحتی و تجهیزات برجستهتر عمل میکند.
نگاهی به ویژگیهای خاص، امکانات و آپشنهای کامیون آتامان با کامیون فوتون دندهایی اچ۴ ایرانخودرو
کامیون آتامان ۱۹۴۳ از نظر آپشن، ترکیبی از تجهیزات ضروری و برخی امکانات رفاهی کاربردی را در اختیار راننده قرار میدهد. وجود دو تخت خواب، سیستم تهویه مطبوع، بخاری درجا، صندلیهای قابل تنظیم با کمربند ایمنی، سانروف برقی، آینههای برقی گرمشونده، چراغهای LED و مهشکن، سیستم صوتی با کنترل از روی فرمان و بوق بادی تنها بخشی از امکانات این مدل هستند. همچنین موارد ایمنی مانند قفل دیفرانسیل عرضی، سیستم محدودکننده سرعت، گرمکن سوخت، فیلتر رطوبتگیر سیستم ترمز و تجهیزات ایمنی جادهای مانند مثلث هشدار و کپسول آتشنشانی نیز در این کشنده دیده میشود.
در سوی دیگر، فوتون H4 نیز لیست بلندبالایی از امکانات دارد؛ از جمله تاخوگراف، سیستم تهویه مطبوع کامل، قفل مرکزی، شیشههای گرمکندار، فضای خواب بزرگ، بالابر برقی کابین و سیستم ترمز کمکی جاکوب. این کشنده با تمرکز بیشتر بر روی رفاه راننده در سفرهای طولانی طراحی شده و در مقایسه با آتامان، در برخی جزئیات رفاهی مثل بالابر کابین و سیستم تهویه و گرمایش سطح بالاتری ارائه میدهد.
در مجموع، هر دو مدل در سطح مناسبی از امکانات هستند، اما فوتون H4 تمرکز بیشتری بر رفاه داخلی داشته و آتامان در پایداری فنی و دوام قطعات پیشتاز است.

کشنده آتامان بخریم یا فوتون H4؟
برای پاسخ به این سؤال باید اولویتهای خریدار را در نظر گرفت. اگر تمرکز شما بر دوام فنی، استهلاک پایین، و دسترسی گسترده به خدمات پس از فروش باشد، آتامان ۱۹۴۳ با تکیه بر موتور بنز، گیربکس ZF و سابقه فنی قطعاتش میتواند انتخاب مطمئنتری باشد. همچنین قیمت رقابتی آن نسبت به کشندههای وارداتی یا مونتاژی دیگر باعث شده بسیاری از شرکتهای حملونقل به آن اقبال نشان دهند.
اگر راحتی، امکانات رفاهی بیشتر و طراحی بهروزتر کابین برایتان اولویت دارد، فوتون H4 میتواند انتخاب مناسبتری باشد. این مدل با فضای داخلی جادارتر، طراحی ظاهری مدرنتر و برخی آپشنهای کاربردی مثل تاخوگراف، ترمز موتور جاکوب و شیشههای گرمکندار برای رانندگی طولانیمدت مناسبتر به نظر میرسد. در نهایت اگر به دنبال عملکرد کلاسیک و آزمودهشده هستید آتامان را انتخاب کنید و اگر راحتی بیشتر و طراحی مدرن برایتان اهمیت دارد، فوتون H4 گزینه بهتری خواهد بود. در جدول زیر میتوانید امکانات و ویژگیهای این دو محصول را مشاهده کنید:
| اجزای خودرو | آتامان ۱۹۴۳ | فوتون H4 |
| موتور | Benz OM457 LA | Cummins ISGe 4 -430 |
| حجم موتور | ۱۲ | ۱۱.۸ |
| قدرت | ۴۳۰ اسب بخار در دور موتور ۱۹۰۰ | ۴۳۰ اسب بخار در دور موتور ۱۹۰۰ |
| گشتاور | ۲۱۰۰ نیوتن متر در دور موتور ۱۱۰۰ | ۲۲۰۰ نیوتنمتر در دور موتور ۱۰۰۰ تا ۱۳۰۰ |
| استاندارد آلایندگی | Euro 4 +DPF | Euro 4 +DPF |
| گیربکس | ZF 1652230 TO دستی- ۱۶+۲ سرعته | ZF 1652230 TO دستی- ۱۶+۲ سرعته |
| سیستم تعلیق | جلو و عقب فنر پارابولیک به همراه کمک فنر و میل موجگیر | جلو و عقب فنر پارابولیک به همراه کمک فنر و میل موجگیر |
| ظرفیت بار | ۴۲ تن | ۴۳ تن |
این مطلب توسط تیم کارشناسان سایت پایه یک نوشته شده است.
پشت هر مطلب در وبلاگ پایه یک، کار تیمی است؛ خبرنگار میدانی، کارشناس فنی و پژوهشگر محتوا. از مقایسهٔ جزئیات تا راهنمای انتخاب بهترینهای انواع کامیون و کامیونت، راهنمای لوازم و قطعات خودروهای سنگین و... ما به تصمیمهای روزمره سنگین سواران کمک میکنیم. کلیک کنید تا با نویسندگان ما بیشتر آشنا شوید.
در حال حاضر هیچ نظر یا دیدگاهی ثبت نشده است. شما میتوانید اولین نفری باشید که دیدگاه یا نظر خود را برای ما ارسال میکنید.